Odwrotne obciążenie: P_18 niezgodne ze stawką

Co oznacza ten komunikat

Dwie części faktury mówią co innego o odwrotnym obciążeniu, czyli o tym, czy VAT rozlicza nabywca. Albo w podsumowaniu jest sprzedaż poza krajem lub w krajowym odwrotnym obciążeniu, a znacznik „odwrotne obciążenie” jest wyłączony, albo znacznik jest włączony, a żadna pozycja nie ma pasującej stawki. Schemat FA(3) nie wiąże tych pól ze sobą, dlatego to ostrzeżenie, a nie błąd blokujący.

Walidator zgłasza je w dwóch sytuacjach:

• w Fa jest P_13_8 (sprzedaż poza terytorium kraju) lub P_13_10 (krajowe odwrotne obciążenie), a Adnotacje/P_18 nie ma wartości 1;
• P_18 ma wartość 1, ale żaden wiersz faktury nie ma stawki np I, np II ani oo (w FaWiersz w polu P_12, a w fakturze zaliczkowej w ZamowienieWiersz w polu P_12Z).

Dlaczego te pola muszą się zgadzać

P_18 to adnotacja „odwrotne obciążenie”. Według opisu w schemacie wpisujesz 1, gdy do rozliczenia podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze jest obowiązany nabywca, a 2 w przeciwnym razie (broszura FA(3), opis pola P_18 w Adnotacje). Stawki w wierszach opisują to samo z drugiej strony (opis pola P_12): oo to krajowe odwrotne obciążenie, np I to sprzedaż poza krajem, np II to usługi z art. 100 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT. Kwoty z tych wierszy trafiają do P_13_8, P_13_9 i P_13_10.

Opis P_13_8 nie zależy jednak od tego, kto rozlicza podatek: pole obejmuje sprzedaż poza terytorium kraju z wyłączeniem kwot z P_13_5 i P_13_9, a broszura podaje jako przykład usługi, których miejsce opodatkowania ustala się według art. 28e ustawy o VAT. Jeśli przy takiej sprzedaży podatek rozliczasz Ty, a nie nabywca, P_18 = 2 jest zgodne z opisem pola i ostrzeżenie możesz pominąć. Przy P_13_10 tak nie będzie, bo to sprzedaż, przy której podatnikiem jest nabywca. Jeśli nie wiesz, który przypadek dotyczy Twojej faktury, zapytaj księgową.

Jak to naprawić

1. Ustal, czy VAT od tej sprzedaży rozlicza nabywca.
2. Jeśli tak, ustaw P_18 na 1 i sprawdź, czy wiersze mają stawkę np I, np II lub oo.
3. Jeśli nie, ustaw P_18 na 2, a w wierszach zostaw stawkę, która naprawdę obowiązuje (na przykład 23 albo 0 WDT).

Przykład: usługa dla firmy spoza UE, która rozlicza podatek u siebie.

<!-- ❌ Kwota w P_13_8, a P_18 = 2 -->
<Fa>
  <KodWaluty>PLN</KodWaluty>
  <P_1>2026-10-08</P_1>
  <P_2>FV/10/2026</P_2>
  <P_13_8>4000.00</P_13_8>
  <P_15>4000.00</P_15>
  <Adnotacje>
    <P_16>2</P_16>
    <P_17>2</P_17>
    <P_18>2</P_18>
    ...
  </Adnotacje>
  <RodzajFaktury>VAT</RodzajFaktury>
  <FaWiersz>
    <NrWierszaFa>1</NrWierszaFa>
    <P_7>Projekt identyfikacji wizualnej</P_7>
    <P_11>4000.00</P_11>
    <P_12>np I</P_12>
  </FaWiersz>
</Fa>
<!-- ✅ P_18 = 1, zgodnie ze stawką np I w wierszu -->
<Adnotacje>
  <P_16>2</P_16>
  <P_17>2</P_17>
  <P_18>1</P_18>
  ...
</Adnotacje>

Odwrotna sytuacja to P_18 = 1 przy wierszach ze zwykłą stawką, na przykład 23. Skoro podatek naliczasz Ty, ustaw P_18 na 2. Jeśli VAT naprawdę rozlicza nabywca, popraw stawki w wierszach.

Co dalej

Pola nabywcy zagranicznego i dobór stawek np I, np II, 0 WDT i 0 EX opisaliśmy w artykule o fakturze dla nabywcy z zagranicy, a pełny blok Adnotacje w najczęstszych błędach walidacji FA(3). Po poprawce sprawdź fakturę ponownie.